1Buổi chiều, khi hai thiên sứ đến Sôđôm thì ông Lót đang ngồi ở cổng thành. Thoạt thấy hai thiên sứ đến, ông liền đứng dậy đón chào và sấp mình xuống đất.
1When the two angels reached Sodom in the evening, Lot was sitting at the gate of the town. As soon as he saw them, he rose to meet them, bowed with his face to the ground,
2Ông thưa rằng, “Này, xin hai vị hãy đến nhà của kẻ tôi tớ, và nghỉ đêm ở đó và rửa chân, rồi sáng mai thức dậy lên đường. Hai thiên sứ nói rằng, “Không, đêm nay chúng tôi sẽ ở ngoài đường cả đêm”.
2and said, “My lords, I pray you come to your servant’s house to stay the night. Wash your feet, and then in the morning you may rise early and go on your way.” They said, “No, we will spend the night in the square.”
3Ông Lót cố gắng mời đến nỗi hai thiên sứ phải ghé vào nhà ông. Ông thiết đãi các ngài một bữa tiệc, và làm bánh không men, và hai thiên sứ liền ăn.
3But so strongly did he insist that they went with him to his house; there he prepared a meal for them, baking bread without yeast. This they ate.
4Nhưng khi hai thiên sứ chưa đi nằm, thì dân trong thành, các đàn ông ở Sôđôm, cả trẻ lẫn già, tất cả dân chúng không trừ ai, chạy đến bao vây nhà.
4They had not yet gone to bed when men from the town surrounded the house; they were the men of Sodom, young and old, the entire population.
5Chúng gọi ông Lót mà hỏi rằng, “Những người khách đã vào nhà ngươi tối nay đâu? Hãy dẫn họ ra đây để cho chúng ta xử dụng”.
5They called Lot and said to him, “Where are the men who arrived here tonight? Send them out so that we may have sex with them.”
6Ông Lót ra ngoài cửa gặp dân chúng, đóng cửa lại,
6Lot went out to meet them, shut the door behind him and said,
7và nói với họ rằng, “Này, tôi xin anh em đừng làm điều ác đó!
7“I beg you, my brothers, don’t do such a wicked thing.
8Đây, tôi có hai đứa con gái còn trinh, tôi sẽ đưa cho anh em, để anh em muốn làm gì thì làm, nhưng xin đừng làm hại hai người kia; vì họ đến trú nơi bóng mái nhà tôi”.
8I have two daughters who are still virgins; let me bring them out to you; you may do with them as you please, but don’t do anything to these men, for they have come to shelter under my roof.”
9Dân chúng nói rằng, “Ngươi hãy tránh ra chỗ khác!” Chúng nói tiếp: “Tên này đến đây như kiều dân, lại muốn làm thẩm phán sao! Vậy chúng tao sẽ đối xử với mày tệ hơn hai tên kia”. Rồi, họ lấn át ông Lót quá mạnh, và tràn đến để phá cửa.
9But they replied, “Get out of the way! This fellow is a foreigner and he wants to play the judge! Now we will do worse with you than with them.” They pressed hard against Lot and drew near in order to break the door.
10Nhưng hai vị khách giơ tay ra, kéo ông Lót vào nhà, đóng cửa lại,
10But the men inside the house stretched out their hands to bring Lot inside and then shut the door.
11và trừng phạt dân chúng ở ngoài cửa, từ trẻ đến già, đều bị mù, đến nỗi phải mệt nhọc mà chúng cũng không tìm thấy cửa.
11As for those at the entrance to the house, they were struck with blindness, from the smallest to the largest, so that they were unable to find the door.
12Rồi hai vị bảo ông Lót rằng, “Ngươi còn có ai ở đây nữa không? Con rể, con trai, con gái và bất cứ ai trong thành thuộc về ngươi, hãy đem hết ra khỏi đây.
12The two men said to Lot, “Who is still here with you? Your sons-in-law? Get them out of the place: your sons, your daughters and all your people in the town. We are about to destroy this place.
13Chúng ta sẽ tiêu diệt chỗ này, vì tiếng kêu than về dân thành này đã thấu đến Đức Chúa, nên Ngài sai chúng ta xuống mà tiêu diệt nó”.
13The cry for retribution against it is great before Yahweh who has sent us to destroy it.”
14Ông Lót đi ra và nói với các chàng rể sắp cưới con gái ông rằng, “Hãy đứng dậy, rời chỗ này, vì Đức Chúa sắp tiêu diệt thành này”. Nhưng các chàng rể tưởng rằng ông nói đùa.
14Lot went out and spoke to his sons-in-law, those who were to marry his daughters, saying, “Hurry, leave, for Yahweh is about to destroy the town.” But they took what he said as a joke.
15Vừa tờ mờ sáng, các thiên sứ đã thúc giục ông Lót rằng, “Hãy thức dậy, dẫn vợ và hai con gái ngươi đang ở đây ra đi, nếu không ngươi cũng sẽ bị thiêu hủy khi thành này bị trừng phạt”.
15At daybreak the Angels urged Lot, saying, “Hurry! Take your wife and two daughters who are here, lest they perish because of the sin of the town.”
16Nhưng ông chần chờ nên hai vị nắm lấy tay kéo ông, vợ ông cùng hai con gái ông mà dẫn ra ngoài thành vì Đức Chúa thương xót ông.
16As he hesitated, the men took him by the hand and his wife and two daughters with him, because Yahweh had mercy on him. And they led him outside the town.
17Khi hai vị dẫn họ ra khỏi thành rồi, một vị bảo rằng, “Hãy chạy trốn để cứu mạng, đừng quay lại đằng sau và cũng đừng dừng bước bất cứ chỗ nào trong đồng bằng; hãy chạy trốn lên núi, nếu không ông cũng sẽ bị thiêu hủy”.
17When they were outside, the men said to him, “Flee for your life and don’t look back and don’t stop anywhere in the plain. Flee to the mountain lest you perish.”
18Ông Lót thưa rằng, “Lạy Chúa, không được!
18But Lot replied, “My lords, your servant has found favor with you,
19Này, tôi tớ đã có phúc trước mặt Chúa; Chúa đã tỏ lòng nhân từ lớn lao cùng con mà cứu mạng sống con. Nhưng con không thể chạy trốn lên núi được, chẳng may tai họa xảy ra, thì con chết mất.
19and you have shown me great kindness in saving my life. But I cannot flee to the mountains for fear the disaster will overtake me and I die. See, there is a town near enough for me to flee to and it’s a small one.
20Giờ đây có thành này ở gần để con có thể ẩn náu. Ôi! xin Chúa cho con trú ẩn chỗ đó để toàn mạng. Thành này không phải là một thành nhỏ sao?”
20Let me flee there: it is very small (that is why the town is called Zoar). So I will be safe.”
21Thiên sứ phán rằng, “Đây, ta cũng chấp nhận điều ông xin, và ta sẽ không tiêu diệt thành mà ông đã nói đến.
21And the angel answered, “I grant you this favor as well by not destroying the town you speak of.
22Hãy mau đến ẩn trú ở đó, vì ta không làm gì cho đến khi ông đến thành đó”. Vì vậy nên người ta gọi tên thành này là Dôa.
22But flee fast for I can do nothing until you arrive there.”
23Đến khi hừng đông ló rạng, thì ông Lót vào đến thành Dôa.
23The sun had risen on the earth when Lot reached Zoar.
24Rồi Đức Chúa lấy mưa diêm sinh và lửa từ Ngài trên trời mà trút xuống thành Sôđôm và Gômôra,
24Then Yahweh rained on Sodom and Gomorrah burning sulphur out of the heavens from Yahweh,
25tiêu diệt hai thành đó, tất cả đồng ruộng, toàn thể dân thành, cùng các cây cỏ mọc trên đất.
25and he completely destroyed those towns and all the valley and all the inhabitants of the towns and everything that grew there.
26Nhưng vợ ông Lót quay lại để sau ông mà nhìn, nên biến thành một tượng muối.
26Lot’s wife looked back and she became a pillar of salt.
27Ông Abraham dậy sớm, đi đến nơi mà ông đã đứng trước mặt Đức Chúa,
27Early next morning Abraham returned to the place where he had stood before Yahweh.
28và ông nhìn xuống Sôđôm và Gômôra, cùng tất cả vùng đồng bằng, thì ông thấy từ dưới đất bay lên một luồng khói, như khói của một lò lửa lớn!
28He looked towards Sodom and Gomorrah and towards all the land of the valley and he saw smoke rising from the earth like the smoke from a furnace.
29Vậy khi Thiên Chúa hủy diệt các thành nơi đồng bằng, thì Ngài nhớ đến ông Abraham, nên cứu ông Lót ra khỏi cuộc tàn phá này khi Ngài phá đổ thành mà ông Lót đã cư ngụ.
29So when God destroyed the towns of the plain he remembered Abraham and made Lot escape from the catastrophe while he destroyed the cities where Lot had lived.
30Ông Lót rời Dôa và đem hai con gái lên trú ẩn trong một hang đá trên núi vì ông sợ không dám cư ngụ ở Dôa.
30Lot went up from Zoar and lived in the hills with his two daughters, because he was afraid to live in Zoar. He lived in a cave, he and his two daughters.
31Cô lớn nói với em cô rằng, “Cha ta đã già, mà không có người đàn ông nào trên mặt đất đến cùng chúng ta theo thói thường thiên hạ,
31The elder said to the younger, “Our father is old and there is not a man in the country to lie with us as is the custom all over the world.
32Vậy, chúng ta hãy phục rượu cho cha, rồi sẽ ăn nằm với người, để chúng ta có thể bảo tồn dòng giống của cha”.
32Come, let us make our father drunk with wine; we shall lie with him and have the race survive through our father.”
33Đêm đó, hai nàng phục rượu cho cha mình; rồi cô lớn đến ăn nằm với cha; nhưng ông không biết lúc nào cô nằm, hay lúc nào nàng dậy cả.
33So they made their father drink wine that night and the elder went to lie with her father. He knew nothing of it, neither when she lay down nor when she left.
34Qua ngày hôm sau, cô chị nói với cô em rằng, “Này, đêm hôm qua chị đã ăn nằm với cha rồi; hôm nay chúng ta hãy phục rượu cho cha nữa, rồi em ăn nằm với người, để chúng ta có thể bảo tồn dòng giống nhờ cha”.
34The next day the elder daughter said to the younger, “Last night I lay with my father. Let us give him wine again tonight and you go and lie with him. In this way we shall continue the race through our father.”
35Đêm đó, hai nàng lại phục rượu cho cha, rồi cô em thức dậy ăn nằm với cha; nhưng ông không biết lúc nào cô nằm, lúc nào cô dậy cả.
35Again that night they got their father to drink wine. The younger went and lay with him. He was aware of nothing, neither when she lay with him nor when she left.
36Vậy, hai con người gái của ông Lót đều có con với cha mình.
36And the two daughters of Lot became pregnant by their father.
37Cô chị sinh được một con trai, đặt tên là Moab, là tổ phụ của dân Moab cho đến bây giờ.
37The elder gave birth to a son and named him Moab. He was the ancestor of the Moabites who live today.
38Cô em cũng sinh được một con trai, đặt trên là Benammi, là tổ phụ của dân Ammon cho đến bây giờ.
38The younger, also gave birth to a son and named him Ben-ammi. He is the ancestor of the Ammonites who exist to this day.
